Vanaf 27 september 2026 gelden nieuwe regels voor duurzaamheidsclaims richting consumenten. Voor beleggingsondernemingen betekent dit dat bepaalde duurzaamheidsclaims niet langer alleen aan de algemene communicatie vereisten moeten voldoen, maar ook onder specifieke wettelijke verboden kunnen vallen. Zodra een claim onder zo’n verbod valt, is zij onder alle omstandigheden verboden. Marketinguitingen, websites, productpagina’s, campagnes en klantinformatie verdienen daarom vóór die datum een gerichte controle. Deze bijdrage belicht de belangrijkste wijzigingen voor beleggingsondernemingen.
Greenwashing was al verboden. Op grond van artikel 4:19 tweede lid Wft moet informatie correct, duidelijk en niet-misleidend zijn. Daarnaast zijn op duurzaamheidscommunicatie de algemene regels over oneerlijke handelspraktijken uit Boek 6 BW van toepassing en geeft de Leidraad Duurzaamheidsclaims van de AFM nadere handvatten.
De Implementatiewet richtlijn betere duurzaamheidsinformatie voor consumenten scherpt het kader voor oneerlijke handelspraktijken aan. De nieuwe regels zien op commerciële communicatie richting consumenten. Communicatie die uitsluitend voor professionele cliënten is bestemd, valt niet onder het regime, maar blijft wel onderworpen aan de informatieverstrekkingsnorm uit de Wft en AFM Leidraad.
Maak claims concreet
Generieke milieuclaims, zoals ‘groen’, ‘milieuvriendelijk’ en ‘klimaatvriendelijk’, mogen alleen worden gebruikt als de onderneming kan aantonen dat deze worden gedragen door een ‘erkende voortreffelijke milieuprestatie’ die relevant is voor de volledige claim. Daarvan is uitsluitend sprake als de milieuprestatie voldoet aan de criteria van het EU Ecolabel of een officieel erkende nationale of regionale EN ISO 14024 type I-milieukeurregeling, dan wel behoort tot de hoogste milieuprestaties volgens ander toepasselijk EU-recht. Voor financiële producten zijn momenteel alleen type I-milieukeurregelingen beschikbaar.
Goed om te weten: een milieuclaim is niet generiek wanneer op hetzelfde medium duidelijk en opvallend wordt toegelicht welk concreet milieuvoordeel wordt bedoeld. Een algemene claim in een advertentie kan dus niet pas enkele klikken verder op de website worden uitgelegd.
Voorbeeld: ‘Beleg duurzaam met Fonds X’ is zonder nadere informatie verboden. Concreter is: ‘Fonds X sluit ondernemingen uit die meer dan 5% van hun omzet uit thermische kolen behalen’. Ook die formulering moet feitelijk juist, representatief en controleerbaar zijn. Let bij brede begrippen als ‘duurzaam’ en ‘verantwoord’ bovendien op sociale aspecten: alleen milieubewijs dekt niet vanzelf de hele boodschap.
Behandel SFDR-classificaties niet als keurmerk
Een duurzaamheidskeurmerk wordt verboden als het niet op een certificeringsregeling is gebaseerd of door een overheidsinstantie is ingesteld. Dat raakt zelfgemaakte keurmerken, labels en icoontjes waarmee een product wordt onderscheiden op grond van milieu- of sociale kenmerken.
Een vermelding dat een fonds onder artikel 8 of 9 SFDR valt, kan als feitelijke productinformatie nodig zijn. De vormgeving maakt echter verschil. Een zelf ontworpen ‘artikel 8-label’ kan de indruk wekken dat een onafhankelijke partij de portefeuille heeft goedgekeurd. Een SFDR-classificatie is géén certificaat. Controleer daarom niet alleen de tekst, maar ook iconen, kleuren en de plek die een aanduiding in de uiting krijgt.
Onderbouw klimaatbeloften
Toekomstclaims als ‘net zero in 2050’ blijven mogelijk, maar alleen onder strikte voorwaarden. De claim moet steunen op duidelijke, objectieve, openbare en verifieerbare doelen. Daaronder moet een realistisch uitvoeringsplan liggen met meetbare, tijdgebonden stappen en toegewezen middelen. Een onafhankelijke externe deskundige moet de voortgang regelmatig verifiëren; de bevindingen moeten beschikbaar zijn voor consumenten.
Daarnaast geldt een specifiek verbod op de claim dat een product door compensatie een neutraal, verminderd of positief effect op broeikasgasemissies heeft. De klimaatprestatie van de portefeuille moet uit de onderliggende beleggingen zelf blijken. Elders ingekochte CO₂-compensatie biedt geen basis om verminderde of neutrale uitstoot te claimen. ‘Deze portefeuille is klimaatneutraal omdat wij de uitstoot met carbon credits compenseren’ is dus niet langer toegestaan. Een onderneming mag wel feitelijk communiceren over de financiering van klimaatprojecten, mits zij niet suggereert dat daardoor de uitstoot of klimaatimpact van de portefeuille zelf afneemt.
Wat moet vóór 27 september gebeuren?
De Implementatiewet vervangt het bestaande kader niet, maar voegt concrete verboden toe. Bepaalde vormen van duurzaamheidsclaims worden onder alle omstandigheden verboden. Dat maakt deze vormen van greenwashing eenvoudiger te kwalificeren en te handhaven. Controleer dus eerst welke regels op de duurzaamheidsclaim van toepassing zijn en of zij onder een specifiek verbod valt. Is dat niet het geval, dan moet de claim nog steeds correct, duidelijk, niet-misleidend en voldoende onderbouwd zijn. Voor beleggingsondernemingen vraagt dit vóór 27 september op hoofdlijnen om drie controles:
- Breng alle claims in beeld: inventariseer websites, productnamen, social media-uitingen, beelden, badges, en teksten voor klantgesprekken. Neem ook materiaal mee dat van fondsaanbieders of andere derden is overgenomen.
- Koppel iedere claim aan bewijs: leg vast wat de claim betekent, waarop zij is gebaseerd, wie de onderbouwing actueel houdt en wanneer een nieuwe controle plaatsvindt. Beoordeel ook of de toelichting concreet en opvallend is en, waar vereist, op hetzelfde medium staat. Is het bewijs smaller dan de claim, pas dan de claim aan.
- Borg de controle: werk met een vast goedkeuringsproces waarbij marketing, productmanagement, compliance en legal zijn betrokken. Controleer claims periodiek en wijzig of verwijder ze zodra de onderbouwing, regelgeving of productkenmerken veranderen.
De praktische vuistregel voor 27 september luidt: géén duurzaamheidsclaim zonder duidelijke betekenis, actueel bewijs en aantoonbare controle.
* Zie voor een uitgebreidere juridische analyse het artikel ‘Geen groen zonder bewijs: wat verandert er écht voor financiële ondernemingen in het Tijdschrift Financieel Recht in de Praktijk (FRP 2026/306).
Dinand Jansen is Legal & Regulatory consultant bij Projective Group. Projective Group is deel van het expertpanel van Investment Officer.
